Lomaland
Welkom terug in De Ondergrond.
Goedemorgen,
Na de subculturen van Slab City, de Chicano’s, de Salton Sea en de rodeo, rijden we door naar San Diego, een stad die een paar uur ten zuiden ligt van Los Angeles. In San Diego heb ik afgesproken met een man die Kenneth Small heet. Ik wil hem spreken over een bijzondere religieuze groep mensen die ruim honderd jaar geleden een gemeenschap begonnen op Point Loma, een lap grond bovenaan een klif die uitkijkt over de Stille Oceaan.
Ik stuitte op dit verhaal tijdens de research voor mijn reis door het westen van de Verenigde Staten. Door de uitgestrektheid van het land en de zoektocht naar vrijheid van veel mensen die erheen zijn geëmigreerd, is het altijd een broedplaats geweest voor nieuwe religies of mensen die een eigen, nieuwe vorm van maatschappij wilden opzetten. Soms resulteert dat ook in het ontstaan van cults en sektes, met name in de jaren zestig en zeventig van de vorige eeuw.
Dat gebeurt zelfs nog vandaag de dag. Zo zijn er, mede door het huidige, giftige politieke klimaat in de VS, op dit moment witte mensen die een gemeenschap in de staat Arkansas zijn begonnen, specifiek voor alleen witte mensen. Ik zou daar als halve indo niet welkom zijn, bijvoorbeeld. Het kan allemaal in de VS:
Tijdens mijn research voor mijn reis door de VS kom ik erachter dat er ruim honderd jaar geleden in San Diego, bij Point Loma, een alternatieve maatschappij werd opgericht. Het heette Lomaland en was een plek waar zogenaamde Theosofen samen kwamen. Ik had nog nooit van de theosofie gehoord, maar het is een spiritueel-filosofische stroming. Theosofen geloven dat er een universele, verborgen wijsheid zit achter alle grote religies op de wereld. Het symbool van de theosofie is ook heel bijzonder, met daarin onder meer een swastika, een Egyptische Ankh en een davidster, met daaromheen een slang die zichzelf opeet.
Theosofen geloven dat alle mensen, ongeacht ras, religie, sekse en cultuur één zijn, wat vrij radicaal was eind negentiende eeuw, toen deze stroming ontstond. Ze mediteren veel en geloven in karma en reïncarnatie, zoals in het boeddhisme. Vandaag de dag zijn er over de hele wereld mensen die de theosofie praktiseren.
In 1900 vestigde de Amerikaanse tak van de theosofie zich op Point Loma, bij San Diego, waar een complete gemeenschap uit de grond werd gestampt, met onder meer een school voor kinderen en een Grieks amfitheater, plus huizen voor de theosofen om in te leven. Aan het begin van de twintigste eeuw was dit een bloeiend centrum voor de theosofie, maar het was van korte duur. Van die gemeenschap is vandaag de dag bijna niks meer over. Op de locatie zit nu een Amerikaanse universiteit, al gebruikt die wel een aantal van de gebouwen die destijds door de theosofen zijn gebouwd. Het Griekse amfitheater dat de theosofen bouwden staat er bijvoorbeeld nog.
Als ik hier allemaal over lees tijdens mijn research, word ik benieuwd naar de theosofen. Ik wil begrijpen wat hun idee was met de gemeenschap Lomaland. Op internet vind ik een man, Kenneth Small, die zichzelf omschrijft als een derde generatie theosoof. Zijn ouders waren theosofen en woonden in Lomaland toen het nog het centrum was van de theosofie. Nu is hij een archivaris voor wat er over is van de theosofische gemeenschap.
Want ook al bestaat Lomaland niet meer en had ik er nog nooit van gehoord, de theosofie heeft vandaag de dag nog wereldwijd aanhangers, gefragmenteerd in kleinere groepen. Ik stuur Kenneth een mail, of ik hem in San Diego kan spreken over de theosofie en Lomaland. Hij reageert enthousiast en stelt voor om af te spreken bij de entree van de universiteitscampus waar het voormalig Lomaland nu onder valt. Dan kan hij vertellen over deze vergane gemeenschap, terwijl we lopen langs de gebouwen die er nog staan, van wat ooit Lomaland was.
Hier begint de nieuwste aflevering in De Ondergrond. Welkom terug!
